Okna na świecie część 3
Architektura

Okna na świecie – czym się różnią i dlaczego? Cz. 3

Okna, które standardowo montowane są w budynkach Polsce czy innych krajach Europy Środkowo-Wschodniej, na Antypodach, wyspach Morza Karaibskiego czy w Chinach uznawane są za nietypowe. Jakie rodzaje okien stosowane są więc najczęściej w tych odległych miejscach? Przedstawiamy trzecią część przeglądu najbardziej popularnych systemów okiennych z różnych części świata.

Zobacz też Okna na świecie cz. 2


Żaluzjowe okna w krajach tropikalnych

W krajach, w których panują tropikalne warunki klimatyczne, a więc bardzo wysoka temperatura powietrza i bardzo duża wilgotność, w budynkach montuje się często okna żaluzjowe. Składają się na nie ułożone schodkowo paski szkła lub płyt akrylowych pleksi, albo rzadziej nieprzejrzystych drewna czy metalu, które otwierają się i zamykają jak żaluzja po przekręceniu korby. Rozwiązanie to znane było już w XVIII-wiecznej architekturze francuskiej, gdzie nazywano tego typu okna jalousie (fr. zazdrość). Skąd ta nazwa? Te nieprzezroczyste przegrody okienne  pozwalały chronić własną intymność i jednocześnie podglądać to, co dzieje się na zewnątrz. Okna żaluzjowe zostały opatentowane przez Josepha W. Walkera w 1900 roku. Od tego czasu do dziś wykorzystywane są one w budownictwie w regionach parnych i gorących.

Dlaczego właśnie tam? Stanowią one dobrą, niewymagającą prądu alternatywę dla klimatyzacji. Oprócz tego pozwalają łatwo kontrolować cyrkulację powietrza w pomieszczeniu i umożliwiają jego przepływ przez całą powierzchnię otworu okiennego. Okna żaluzjowe szczególnie często pojawiają się w budynkach na Florydzie, a także na Hawajach, wyspach Morza Karaibskiego, krajach Ameryki Łacińskiej oraz – po drugiej stronie świata – w Australii, Nowej Zelandii, na wyspach Pacyfiku czy w Azji Południo-Wschodniej. Co ciekawe, upodobali je sobie również budowniczy z Wielkiej Brytanii – tam jednak jalousie stosowane są sporadycznie i w mniejszych rozmiarach, ponieważ rozwiązanie to nie sprawdza się na obszarach o chłodnym okresie jesienno-zimowym. Okien żaluzjowych można wypatrywać w budynkach z połowy XX wieku, a więc w stylu tzw. mid-century modern, a także w nowych realizacjach, które czerpią garściami ze znów modnej stylistyki sprzed 60-70 lat.

Przykład szklanego okna żaluzjowego (zwanego jalousie lub louver)



Australijskie okna harmonijkowe

Na Antypodach, a więc w Australii i na wyspach Pacyfiku, powszechnym rozwiązaniem są okna typu bi-fold, czyli składane w harmonijkę. Składają się one z wielu pojedynczych skrzydeł (tzw. ramowych paneli okiennych), które są połączone zawiasami, a po złożeniu okna, czyli jego otwarciu, ułożone są równo jeden na drugim z boku ramy okiennej. Większość okien harmonijkowych składa się z dwóch, trzech lub czterech skrzydeł okiennych, ale – zależnie od producenta – mogą być szersze i mieć większą liczbę pojedynczych paneli. Takie okna składane pozwalają na łatwe usunięcie bariery między światem zewnętrznym a wnętrzami, co chętnie wykorzystywane jest w ciepłym klimacie. Powszechne jest tam instalowanie tego typu okien w kuchni na szerokość całej ściany. Dzięki takiemu rozwiązaniu po otwarciu okna łatwiej jest przewietrzyć pomieszczenie, a dodatkowo ma się wrażenie gotowania „na świeżym powietrzu”.

W miejsce parapetu zewnętrznego często montuje się tam przedłużenie blatu kuchennego lub osobny podwyższony barek czy blat stołu, gdzie można serwować potrawy. Okna bi-fold sprawdzają się również jako przegroda wewnątrz domu – rodzaj przezroczystej ściany, która pozwala widzieć, co dzieje się w innych częściach domu bez konieczności wychodzenia z pomieszczenia.

W Australii najczęściej montuje się okna harmonijkowe, których ramy wykonane są z aluminium, PVC w okleinie i drewna. Mnogość kolorów i rodzajów profili okiennych pozwala na dopasowanie tych modeli do budynków o różnych stylach architektonicznych.

Okna harmonijkowe w domach jednorodzinnych pozwalają na sprawną wentylację wnętrz podczas upałów, jednak przy chłodniejszej pogodzie są potencjalnie mniej szczelne niż innego typu okna, dlatego niezwykle ważne jest, aby wybierać modele z podwójnymi uszczelkami.

Okno harmonijkowe w australijskiej rezydencji



Zobacz też Okna na świecie cz. 1



Chińskie okna z rzeźbionymi kratownicami

Chiny są krajem o tak olbrzymim obszarze, że znaleźć tu można nie tylko różne grupy etniczne, ale także budynki o odmiennych stylach architektonicznych. Wyróżnia się tu przede wszystkim dwa rodzaje zabudowy – tradycyjne, drewniane, lekkie budowle o cienkich ścianach, a także obiekty murowane z kamienia, cegły lub gliny. Dlaczego o nich wspominamy? Każdy z nich posiada bowiem inny typ okien. W pierwszym przypadku oknami nazywane są przestrzenie między ramami drewnianych ścian, które wypełniane są ozdobnymi panelami drewnianymi, tzw. kratownicami z misternymi rzeźbieniami. Zimą, dla lepszej ochrony przed chłodem dodatkowo podklejane były one papierem woskowanym bądź cienkim jedwabiem (obecnie są często oszklone). Takie „okna” umiejscawiane były przeważnie na najcieplejszej, południowej ścianie budynku, a także wewnątrz – gdzie nie miały one funkcji nośnej i były przenoszone z miejsca na miejsc zgodnie z potrzebami rodziny.

W budynkach murowanych pojawiają się dwa rodzaje okien, zależnie od momentu powstania. Budowle starsze niż ok. 120 lat ze ścianami z cegły czy kamienia miały otwory okienne w rozmaitych kształtach – nie tylko prostokąta, ale także ośmiokąta czy koła. Wypełniane były one jedynie ozdobnymi kratownicami wykonanymi z drewna, które odznaczały się misternymi rzeźbieniami i wzorami geometrycznymi oraz roślinnymi.


Gdy na początku XX wieku powszechne stało się w Chinach stosowanie szkła okiennego, zaczęto okna tego typu szklić. Obecnie najbardziej powszechne są okna z szybami, które wyglądem przypominają znane nam systemy okienne, a więc okna aluminiowe i z PVC. Przeważnie są to klasyczne niewielkie prostokąty. Typowo chińskim pomysłem są natomiast duże elementy zajmujące całą ścianę, które dzięki wewnętrznym podziałom na różnej wielkości prostokąty i kwadraty tworzą geometryczny wzór. Czasami stosowane są do ich dekoracji również kratownice, które bezpośrednio nawiązują do tradycyjnego zdobnictwa chińskiego.


Okno Prismatic

Okno Prismatic


Poznaj nasze okna

Skomentuj

Okna na świecie – czym się różnią i dlaczego? Cz. 3

Blog Oknoplast - okna, drzwi, rolety

Blog prezentujący porady i ciekawostki dla każdego, kto buduje dom, wymienia okna lub podąża za najnowszymi trendami w aranżacji wnętrz. Znajdziesz tu inspiracje remontowe, testy i recenzje okien, nowoczesne rozwiązania w budownictwie okiennym i architekturze mieszkalnej, a także rzetelne informacje i ciekawostki poświęcone oknom, roletom i drzwiom do domu. Blog Oknoplast to sprawdzone źródło wiedzy oraz pomocnik w wyborze idealnych okien, rolet i drzwi dla Ciebie.

Do góry